Chuyên mục
Tranh

Tranh dân gian Việt Nam: Lịch sử và các dòng tranh nổi tiếng – Redsvn.net

Tranh phổ biến gồm có hai loại là tranh tết và tranh thờ. Những bức tranh bình dân có nguồn gốc rất xa xưa được lưu giữ, bảo tồn và phát triển trong suốt các thời kỳ lịch sử của đất nước. Tranh dân gian không chỉ là tài sản riêng của các dân tộc trong tranh mà còn là tài sản chung của cả dân tộc.

Tranh dân gian Việt Nam: Lịch sử và các dòng tranh nổi tiếng

Người Việt Nam với tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên, nhân hóa các hiện tượng thiên nhiên thành thần thánh, cùng với tranh tứ quý, tranh thờ cũng có từ rất sớm. vừa trở thành nhu cầu thiết yếu của đời sống văn hóa, là thành phần của nghệ thuật truyền thống, vừa là thành phần của văn hóa truyền thống của dân tộc.

Do nhu cầu tranh tết, tranh thờ, tranh dân gian phải có số lượng lớn nên kỹ thuật khắc gỗ in tranh đã được người Việt Nam biết đến từ lâu. đương thời (thế kỷ 12) có những gia đình chuyên làm nghề chạm khắc gỗ. vào cuối thế giới, tiền giấy đã được in. Trong những ngày đầu, nó tiếp thu kỹ thuật khắc bản in của Trung Quốc và cải tiến nó thêm một bước nữa. cũng từ đây, trong dòng chảy nghệ thuật truyền thống – dân gian bắt đầu có sự phân hóa để ngày càng phát triển đậm nét hơn.

Trong bối cảnh đó, vào thời sa mạc (thế kỷ 16), tranh bình dân phát triển khá mạnh, được cả tầng lớp quý tộc ở kinh thành thăng long vào các dịp lễ tết, và cả tứ thơ đánh vịnh. thơ đương đại hoàng thùy khai xác nhận sự có mặt của các loại tranh thờ, tranh gà, tranh thiếu nữ:

“Chung quỳ tốt vẽ bùa đào để xua đuổi ma quỷ, xua đuổi tà ma, hình vẽ gà treo trên lầu cắm hoa sinh mệnh”

Vào thế kỷ 18 và 19, tranh dân gian Việt Nam ổn định và phát triển cao. Bảo tàng Lịch sử (Hà Nội) hiện còn lưu giữ những tấm bia khắc từ thời Minh Mạng thứ 4 (tức năm 1823). vùng sơn cước trải dài khắp cả nước. Tùy theo phong cách nghệ thuật, kỹ thuật in ấn và chất liệu tranh mà có thể thu gọn thành hàng loạt dòng tranh mang tên nơi sản xuất.

mỗi dòng tranh có phong cách riêng, nhưng tất cả đều được mô phỏng theo phong cách “màn hình đơn tuyến” sử dụng các nét vẽ để bao quanh các điểm màu và bao phủ toàn bộ hình ảnh. Với phong cách biểu diễn “tay hay mắt”, những bức tranh phổ biến không dựa trên một góc nhìn duy nhất mà được miêu tả theo một góc nhìn chuyển động từ nhiều góc độ khác nhau. thần luôn được vẽ to ở giữa, ở trên, còn người thường ở dưới sàn, động vật và cảnh vật được vẽ to hay nhỏ tùy theo mối quan hệ để bức tranh có ấn tượng sâu sắc.

Trong quá trình giao lưu văn hóa, tranh dân gian Việt Nam đã phát triển tích lũy vốn quý từ xa xưa và tiếp thu tinh hoa của các dòng tranh khác để khẳng định những gì phù hợp với dân tộc và làm giàu thêm bản sắc của mình.

Ngày nay, những bức tranh phổ biến đã được thay thế bằng những bức tranh hiện đại, hầu hết trong số đó đã bị thất lạc. tuy nhiên, có một dòng tranh đã trường tồn qua thử thách của thời gian, chẳng hạn như tranh đồng hồ. Dòng tranh này không chỉ có chỗ đứng trong nước mà đã có mặt ở nhiều nước trên thế giới như Nhật Bản, Pháp, Mỹ …

tranh dong ho

“nếu cùng anh trở về phố mái, thì sẽ về với phố mái, có lịch thì tắm sông, có nghề chụp ảnh”

là một bài hát cổ của một thị trấn nhỏ nằm ở bờ nam sông du, tỉnh bắc ninh, thuộc cố đô bắc ninh.

Người dân phố hồ khi nhớ về bài hát nổi tiếng ấy đều tự hào về nghề họa sĩ một thời hưng thịnh, kéo dài từ cuối thế kỷ 17 đến giữa thế kỷ 19. trải qua nhiều thời kỳ biến động bức tranh vẫn đứng vững và tồn tại cho đến ngày nay. tranh dong ho, từ tranh vẽ đến tranh thêu tay đều có phong cách riêng. Từ các công đoạn như vẽ mẫu, khắc dấu, sản xuất và gia công màu rồi in tranh đều có sự khác biệt tạo nên sự độc đáo về kỹ thuật và mỹ thuật của một dòng tranh. màu sơn ở đây được làm từ những nguyên liệu có sẵn trong tự nhiên: màu trắng từ ruốc, điệp; bon sai hoặc lá tre; gỗ cẩm lai rượu; son đỏ; màu xanh lá cây từ đồng oxit; lá chàm xanh; sắc vàng của hoa ban, sơn tra … kỹ thuật pha màu và in của tranh phố hồ làm cho màu sắc tươi sáng, bồng bềnh.

Chủ đề của tranh khá phong phú, phản ánh các hoạt động và quan hệ xã hội trong lĩnh vực này và luôn được sửa đổi, bổ sung. thời phong kiến ​​có tranh cóc, bắt chuột, thu hoạch dừa, đánh ghen, đánh trống, đánh vật … thời Pháp thuộc có cóc tây múa lân, văn minh tiến bộ, phong tục cải lương, múa ao … trong kháng chiến có nước Việt Nam độc lập tự chủ, sản xuất tự túc, bình dân học vụ, bắn rồng thăng long, bắt giặc cho nổ máy bay, lấy lúa xuân, ngô khoai, chú ho về thăm làng …

Trước đây, mỗi dịp năm mới dường như trong mỗi ngôi nhà nông thôn Bắc Bộ đều có vài tấm tranh đồng, làm vui những ngôi nhà nhỏ đơn sơ nhưng đó là tổ ấm của gia đình. Hình ảnh bên mâm cỗ ngày Tết góp phần tạo nên niềm vui và những tiếng cười trong sáng trong cuộc sống còn nhiều khó khăn của người dân nông thôn Việt Nam. Tranh đồng hồ phản ánh khát vọng, ước mơ giản dị của con người, gần gũi với đời thường. những người nghệ sĩ vẽ tranh cùng cảnh nghèo như bao người lao động nghèo khác. nên những bức tranh ở đây đã thực sự tạo được ấn tượng sâu sắc và sự ngưỡng mộ của anh. có lẽ vì vậy mà tranh được sản xuất và bày bán nhiều và rộng rãi từ làng quê đến các chợ thành thị trên mọi miền đất nước. năm này qua năm khác, sau mỗi vụ thu hoạch, mọi người hãy nhớ:

“Ai buôn bán trăm nghề thì mùng sáu tháng Chạp nhớ buôn tranh”

hình ảnh trống

những bức tranh xếp hàng mua bán ma túy bày ra trên các con phố Hàng Trống, Hàng Trống (Hà Nội). Sự thể hiện tinh vi và phong phú trong khung tranh và trong nhiều loại tranh. Xu hướng tranh cuộn của phương Đông được sử dụng mạnh mẽ để tạo ra một không gian với nhiều mảng trống, gợi cảm và trang nhã theo thị hiếu của người thành thị.

tranh trống đồng mỏng manh, tinh xảo. Do sử dụng các sản phẩm màu nên độ mờ của các bức tranh trắng rất phong phú và gợi lên thể tích của không gian. màu thường là xanh – hồng, có thêm xanh – đỏ, cam – vàng. Màu vẽ bằng tay sau khi in nét đen, có pha ít nhiều nước nhưng có độ đậm nhạt. bức tranh chỉ tạo khối trên nhân vật, không có khái niệm không gian xa gần.

những bức tranh nổi tiếng được nhiều người yêu thích như: Lưỡng long chầu nguyệt, thất đồng, ngũ hổ, kỹ nữ; loạt truyện tranh: hoa tiêu, hải ngoại… tập hợp các hình ảnh về cảnh giáo khoa, cảnh làm ruộng hoặc các thể loại: nông, tiều, cá, mục (nông dân, thợ rừng, câu cá, chăn trâu); những bức tranh thờ: tam tòa thánh, phật, tứ phủ, ngọc đế … khiến dòng tranh có thể sánh ngang với bất kỳ dòng tranh đồ họa nổi tiếng nào.

khát vọng hạnh phúc và sử dụng nhiều họa tiết tượng trưng, ​​màu sắc tươi sáng, nội dung vui nhộn, hài hước, đơn giản hóa các khái niệm triết học là tinh thần chủ đạo của dòng tranh trên, tranh thường được bán vào các dịp lễ tết. Làm nghề cũng giống như một liên minh của những người lao động, được truyền từ đời cha sang đời con trai.

sơn son thếp vàng (xã văn canh, hội đức – hà tay)

Ngoài hai dòng tranh Đông Hồ và Hàng Trống, dòng tranh Vàng đã phát triển từ thế kỷ 18 đến thế kỷ 19. Việc hợp nhất hai làng Kim Bảng và Hoàng Bảng thành Kim Hoàng đã dẫn đến việc xây dựng ngôi đình “el cacique”. bàn họp ”vào ngày 3 tháng 2 năm hòa bình 22 (1701), có lẽ cũng là lúc chuẩn bị khởi đầu ngành in ở thị xã. Hàng năm, hoàng kim làm tranh từ rằm tháng giêng (tháng 11 âm lịch) cho đến giao thừa, ban đầu cúng gia tiên. những tấm bảng in được vẽ và khắc bởi một chủ nhân căn phòng tài ba. sau ngày giỗ mới phát cho các gia đình. trong quá trình in họ đã trao đổi bảng. vào cuối mùa sơn, họ đưa bảng cho những chủ nhân khu phố khác giữ.

Tranh dát vàng cũng có đủ loại tranh thờ, tranh chúc tụng như một số dòng tranh cùng thời (tranh đồng hồ, hàng trống). nhưng sơn vàng kết hợp nhiều ưu điểm của hai dòng sơn đó. tranh hoàng kim có nét chạm khắc tinh xảo và chi tiết hơn tranh đồng ho; màu sắc tươi như một bức tranh trống. Về màu sắc, tranh vàng dùng mực Tàu, màu trắng là thạch cao, phấn; màu chàm, màu xanh chàm của mực Trung Quốc pha với nước chàm và phẩm màu hóa học. giấy in không quét điệp như tranh đông hồ, cũng không dùng giấy xuyến như tranh trống mà in trên giấy đỏ, hồng, vàng. bức tranh bột lợn in hình chú lợn đen viền trắng cách điệu rất ngộ nghĩnh như những chú lợn rừng bán ngoài chợ trên nền giấy đỏ tạo nên nét đẹp độc đáo gây ấn tượng mạnh cho tranh dát vàng.

Họ Nguyễn Nguyễn được cho là dòng họ làm tranh đầu tiên. dân thanh hóa theo mẹ lên thăng long rồi định cư ở đây. Trận lụt năm 1915 đã làm ngập vôi từ Phùng đến Cầu Giấy, cuốn trôi nhiều ván in của làng. Tranh của Vàng Hoàng thất truyền dần, đến năm 1945 thì hết sản xuất. Ngày nay, một số bản sao của dòng tranh này vẫn được lưu giữ tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam.

tranh vẽ người sinh

làng hát có chữ ‘an’ thuộc tổng nội tài, huyện tư vang, phủ triệu phong, thuan hoa, phú vàng. Thị xã nằm ở bờ nam sông Hương, không xa Huế (bên kia sông Bao Vinh). Thị trấn Sình nổi tiếng với lễ hội vật vào ngày mồng mười tháng giêng. Nhưng người Sình còn nổi tiếng với nghề làm tranh thờ. Trước đây, hầu hết các bức tranh chùa bày bán ở chợ này đều do dân làng làm nên được gọi là tranh thờ.

Vào thời hoàng kim của tranh Sình, người trong các gia đình ở đây đã biết in và tô màu tranh. Những bức tranh được sản xuất bán buôn tại nhà hoặc bán cho những người bán hàng rong, đôi khi để đặt hàng. Giấy để vẽ tranh là giấy mộc, màu trước đây được lấy từ màu tự nhiên (thực vật, kim loại, điệp), sau đó từ một sản phẩm hóa học bao gồm các màu cơ bản đỏ, vàng, xanh và đen. khắc gỗ mít. Các loại sơn ở đây in theo cách tấm ván hướng lên trên, sau đó dùng tay làm phẳng giấy, in một nét và một mảng màu đen, sau đó tô màu cho phù hợp. một số bản in đen đã hoàn thành.

Tranh sinh vật chủ yếu là những hình ảnh thờ cúng, những hình tượng thờ phụng phục vụ tín ngưỡng bình dân. Tranh làng Sình có khoảng 50 chủ đề khác nhau, phản ánh tín ngưỡng, nếp nghĩ của người Việt cổ trước thiên nhiên hoang sơ, kỳ bí. cuộc sống của người dân bị nhiều tai họa chi phối nên rất cần sự che chở của thần thánh. người ta dâng tranh để cầu bình an, thịnh vượng, phụ nữ sinh nở “mẹ tròn con vuông”, con cái mau lớn, người ốm mau bình phục …

Ngoài ý nghĩa thờ cúng, tranh Sình còn khắc họa sinh động các hoạt động văn hóa, xã hội và công việc. nhóm tranh con vật rất gần gũi với mỗi nhà (lợn, ngựa, voi …), đồ vật quen thuộc (chậu, hoa, thuyền …). bức tranh đơn giản nhưng đẹp một cách bình dị và tự nhiên. một trong những chủ đề đẹp và phổ biến nhất là một bộ tranh phụ nữ, mỗi bức vẽ một cô gái đang chơi một loại nhạc cụ. trang phục của các bạn nữ cũng giống như áo “cô tiên”, áo dài trắng mặc bên trong, áo blouse một màu bên ngoài, màu áo có thể thay đổi bằng cách tô màu cho vui.

Tranh làng sinh mang nặng tính chất thờ cúng, chưa đáp ứng được yêu cầu thưởng thức của con người, chưa thể hiện được tinh thần lạc quan, yêu đời như tranh tết, tranh sinh hoạt của người đồng hồ. Bức tranh làng Sình đã thất truyền từ lâu nhưng vẫn còn gần gũi với nhiều gia đình ở miền Trung.

theo vietnamtoursim

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.